Αναβλητικότητα: γιατί αναβάλλουμε και πώς να ξεκινήσεις

Τι είναι η αναβλητικότητα και τι δεν είναι, ποιες είναι οι αιτίες της, γιατί έχει να κάνει περισσότερο με τα συναισθήματα παρά με την τεμπελιά, πώς συνδέεται με την τελειομανία, το άγχος, τη χαμηλή διάθεση και τη ΔΕΠΥ ενηλίκων, ποια μικρά βήματα βοηθούν να ξεκινήσεις, πότε αξίζει να ζητήσεις βοήθεια και πώς δουλεύουμε μαζί σου στο Art of Mind, online ή στην Πάτρα.

Παλιό μεταλλικό ξυπνητήρι με λατινικούς αριθμούς σε ουδέτερο φόντο.

Η αναφορά πρέπει να παραδοθεί την Παρασκευή. Είναι Τετάρτη βράδυ και έχεις ήδη τακτοποιήσει τα συρτάρια, απαντήσει σε μηνύματα που μπορούσαν να περιμένουν και δει «μόνο ένα» επεισόδιο ακόμη. Ξέρεις ότι θα το μετανιώσεις, και παρ' όλα αυτά το ανοιχτό αρχείο στον υπολογιστή μοιάζει αδύνατο να το αγγίξεις. Αν αυτό σου ακούγεται γνώριμο, δεν το ζεις μόνο εσύ: η αναβλητικότητα είναι από τις πιο συνηθισμένες ανθρώπινες δυσκολίες.

Σε αυτό το άρθρο εξηγούμε τι είναι η αναβλητικότητα και τι δεν είναι, ποιες είναι οι αιτίες της, γιατί έχει περισσότερο να κάνει με τα συναισθήματα παρά με την «τεμπελιά», πώς συνδέεται με την τελειομανία, το άγχος, τη χαμηλή διάθεση και τη ΔΕΠΥ ενηλίκων, και ποια μικρά βήματα βοηθούν να ξεκινήσεις. Θα δεις επίσης πότε μια συνήθεια γίνεται κάτι παραπάνω και πώς μπορούμε να δουλέψουμε μαζί.

Βασικά Σημεία

  • Αναβλητικότητα είναι η εθελοντική καθυστέρηση μιας πράξης που σκοπεύουμε να κάνουμε, παρότι ξέρουμε ότι η καθυστέρηση θα μας κοστίσει.
  • Δεν είναι τεμπελιά: συχνά είναι ένας τρόπος να αποφύγουμε για λίγο τα δυσάρεστα συναισθήματα που μας προκαλεί μια εργασία.
  • Οι πιο σταθεροί προβλεπτικοί παράγοντες είναι το πόσο δυσάρεστη είναι η εργασία, το πόσο μακριά είναι η προθεσμία, η χαμηλή εμπιστοσύνη στις ικανότητές μας και η παρορμητικότητα.
  • Για τους περισσότερους είναι απλώς ενοχλητική· για κάποιους όμως συνδέεται με άγχος, χαμηλή διάθεση και εξάντληση, και τότε αξίζει να τη δουλέψουν.
  • Οι παρεμβάσεις με βάση τη γνωσιακή-συμπεριφορική προσέγγιση έχουν τα πιο ενθαρρυντικά, αν και ακόμη περιορισμένα, ερευνητικά δεδομένα.

Τι είναι η αναβλητικότητα (και τι δεν είναι)

Στην ψυχολογία, η αναβλητικότητα περιγράφεται ως μορφή αποτυχίας της αυτορρύθμισης: καθυστερούμε εθελοντικά κάτι που σκοπεύουμε να κάνουμε, παρότι περιμένουμε ότι η καθυστέρηση θα μας βγει σε κακό. Αυτός είναι ο ορισμός του Piers Steel, που χρησιμοποιείται ευρέως στην έρευνα.[3] Η μεγάλη μετα-ανάλυση του Piers Steel, που εξέτασε 691 συσχετίσεις, τη χαρακτηρίζει διαδεδομένη και επιζήμια μορφή αποτυχίας αυτορρύθμισης, που δεν έχει ακόμη κατανοηθεί πλήρως.[1] Η χρονοτριβή δηλαδή δεν είναι απλώς «αργός ρυθμός»· είναι η απόσταση ανάμεσα σε αυτό που θέλουμε να κάνουμε και σε αυτό που τελικά κάνουμε.

Αξίζει να ξεκαθαρίσουμε και τι δεν είναι. Δεν είναι κάθε αναβολή πρόβλημα: μερικές φορές περιμένουμε γιατί χρειαζόμαστε περισσότερες πληροφορίες ή γιατί κάτι άλλο είναι πιο επείγον. Και δεν είναι διάγνωση. Μια ανασκόπηση σημειώνει ότι η αναβλητικότητα μπορεί να είναι αγχωτική και εκνευριστική, αλλά σπάνια προκαλεί μεγάλη δυσφορία· για κάποιους ανθρώπους όμως γίνεται προβληματική και συνοδεύεται από άγχος, πεσμένη διάθεση, σωματικές ενοχλήσεις και μειωμένη ευεξία.[3] Οι περισσότεροι από εμάς βρισκόμαστε κάπου στη μέση.

Γιατί αναβάλλουμε: οι αιτίες της αναβλητικότητας

Η μετα-ανάλυση του Steel βρήκε ότι κάποια χαρακτηριστικά που θα περίμενε κανείς, όπως ο νευρωτισμός ή η αναζήτηση συγκινήσεων, σχετίζονται μόνο ασθενώς με την αναβλητικότητα. Ισχυροί και σταθεροί προβλεπτικοί παράγοντες ήταν:[1]

Πόσο δυσάρεστη είναι η εργασία

Όσο πιο βαρετό, δύσκολο ή αγχωτικό μας φαίνεται κάτι, τόσο πιο εύκολα το σπρώχνουμε για αργότερα.[1]

Πόσο μακριά είναι η ανταμοιβή

Η καθυστέρηση ανάμεσα στην προσπάθεια και στο αποτέλεσμα παίζει ρόλο: μια προθεσμία σε δύο μήνες μοιάζει πολύ λιγότερο «πραγματική» από μια διασκέδαση τώρα.[1]

Η εμπιστοσύνη στον εαυτό

Η χαμηλή αυτοαποτελεσματικότητα, δηλαδή η πεποίθηση ότι δεν θα τα καταφέρουμε, είναι από τους ισχυρότερους παράγοντες.[1]

Παρορμητικότητα και διάσπαση

Η παρορμητικότητα, η εύκολη διάσπαση της προσοχής και η δυσκολία οργάνωσης συνδέονται επίσης σταθερά με την αναβολή.[1]

Δεν είναι τεμπελιά: η αναβλητικότητα ως διαχείριση συναισθημάτων

Μια σημαντική ερευνητική ματιά βλέπει την αναβλητικότητα ως τρόπο ρύθμισης της διάθεσης. Σύμφωνα με αυτήν, αναβάλλουμε επειδή η αναβολή είναι ένας «φτηνός» τρόπος να αποφύγουμε τα δυσάρεστα συναισθήματα που μας προκαλεί μια εργασία: το άγχος, την πλήξη, τον φόβο ότι δεν θα είμαστε αρκετά καλοί.[2] Για λίγο νιώθουμε ανακούφιση. Μετά έρχεται η ενοχή, το άγχος της προθεσμίας μεγαλώνει, και η εργασία μοιάζει ακόμη πιο βαριά. Ο κύκλος ξαναρχίζει.

Η ίδια ματιά εξηγεί γιατί αναβάλλουμε περισσότερο όταν είμαστε ήδη πιεσμένοι: σε στρεσογόνες περιόδους τα αποθέματά μας για να αντέξουμε τα δυσάρεστα συναισθήματα μειώνονται, οπότε η αναβολή γίνεται πιο ελκυστική. Η συγγραφέας προτείνει, γι' αυτό, μια πιο συμπονετική ματιά στην αναβλητικότητα, αντί για αυτοκατηγορία.[2]

Μία από τις πιο συχνές ρίζες της αναβολής είναι ο φόβος αποτυχίας· δες τον αναλυτικό οδηγό μας.

Η αναβολή είναι συχνά μία από τις μορφές ενός ευρύτερου μοτίβου, του αυτοσαμποτάζ, όπου βάζουμε εμπόδια στους ίδιους μας τους στόχους για να προστατευτούμε από μια πιθανή αποτυχία.

Τελειομανία, χαμηλή αυτοεκτίμηση, άγχος και ΔΕΠΥ

Η αναβλητικότητα σπάνια εμφανίζεται μόνη της. Συχνά συνυπάρχει με άλλα μοτίβα, που αξίζει να αναγνωρίσεις:

  • Τελειομανία και φόβος αποτυχίας: η έρευνα έχει συνδέσει την αναβλητικότητα με ανησυχίες τελειομανίας, με τον μηρυκασμό σκέψεων και την πεσμένη διάθεση, και με την υπερβολική ανησυχία.[3] Πολλοί άνθρωποι περιγράφουν ότι δεν ξεκινούν επειδή φοβούνται ότι το αποτέλεσμα δεν θα είναι αρκετά καλό. Αν δεν προσπαθήσω, δεν μπορώ και να αποτύχω. Η χαμηλή πεποίθηση ότι θα τα καταφέρουμε είναι, άλλωστε, από τους ισχυρότερους παράγοντες της αναβολής.[1]
  • Αυτοεκτίμηση: όταν η αξία μας εξαρτάται από την απόδοση, κάθε εργασία γίνεται «τεστ» για το ποιοι είμαστε. Αν αναγνωρίζεις αυτό το μοτίβο, δες τη σελίδα για την αυτοεκτίμηση και την αυτοπεποίθηση. Συγγενικό είναι και το people pleasing, όταν λέμε «ναι» σε όλους και μετά δεν προλαβαίνουμε τα δικά μας.
  • Άγχος και υπερανάλυση: η αναβολή μπορεί να είναι τρόπος να αποφύγουμε το άγχος που προκαλεί μια εργασία, και η υπερανάλυση μπορεί να μας κρατά σε ατελείωτο «σχεδιασμό» χωρίς δράση.
  • Χαμηλή διάθεση: όταν η διάθεση είναι πεσμένη, ακόμη και απλές εργασίες μοιάζουν βουνό. Σε αυτή την περίπτωση η αναβολή μπορεί να είναι σύμπτωμα και όχι αιτία.

ΔΕΠΥ ενηλίκων

Κάποιοι άνθρωποι αναβάλλουν σταθερά, σε όλους τους τομείς της ζωής, από τότε που θυμούνται τον εαυτό τους. Το NHS περιγράφει ως σημάδια απροσεξίας στη ΔΕΠΥ ενηλίκων την εύκολη διάσπαση ή τη λησμοσύνη, τη δυσκολία οργάνωσης του χρόνου και τη δυσκολία να ακολουθήσεις οδηγίες ή να ολοκληρώσεις εργασίες. Τα συμπτώματα συνήθως ξεκινούν πριν από την ηλικία των 12 ετών.[6] Η διάγνωση γίνεται από ειδικό, όπως ψυχίατρο, ύστερα από αξιολόγηση.[6] Η αναβλητικότητα από μόνη της δεν σημαίνει ΔΕΠΥ· αν όμως αναγνωρίζεις το μοτίβο, διάβασε τον οδηγό μας για τη ΔΕΠΥ ενηλίκων.

Για το πώς χτίζεται το «χρυσό κλουβί» των υψηλών απαιτήσεων και τι βοηθά, διάβασε τον οδηγό μας για την τελειομανία.

Αναβλητικότητα στις σπουδές και στη δουλειά

Οι φοιτητές είναι ίσως η πιο μελετημένη ομάδα. Σε σουηδική μελέτη με 3.525 φοιτητές, όσοι ανέφεραν περισσότερη αναβλητικότητα είχαν εννέα μήνες αργότερα υψηλότερα επίπεδα συμπτωμάτων κατάθλιψης, άγχους και στρες, και συχνότερα κακή ποιότητα ύπνου, σωματική αδράνεια, μοναξιά και οικονομικές δυσκολίες, ακόμη και αφού οι ερευνητές έλαβαν υπόψη πολλούς άλλους παράγοντες.[5] Πρόκειται για μελέτη συσχέτισης, όχι απόδειξη ότι η αναβολή προκαλεί αυτά τα προβλήματα· δείχνει όμως ότι δεν είναι πάντα αθώα. Αν σπουδάζεις, δες και τους οδηγούς για το άγχος των εξετάσεων και την ψυχοθεραπεία για φοιτητές.

Στη δουλειά, η αναβλητικότητα συχνά δεν μοιάζει με αναβλητικότητα: μοιάζει με υπερωρίες τις τελευταίες ημέρες πριν από μια προθεσμία, με e-mail που μένουν αναπάντητα ή με ένα σημαντικό έργο που μένει πάντα «για την επόμενη εβδομάδα». Σε μελέτη με 597 νοσηλευτές, η χρόνια αναβλητικότητα συνδέθηκε με περισσότερο στρες, λιγότερες υγιεινές συνήθειες και χειρότερη αυτοαξιολόγηση της υγείας.[7] Όταν η πίεση είναι διαρκής, αξίζει να δεις και τη σελίδα για το επαγγελματικό άγχος και το burnout.

Πώς να σταματήσω να αναβάλλω: μικρά βήματα που βοηθούν

Δεν υπάρχει ένα κόλπο που λύνει την αναβλητικότητα για όλους. Μπορείς όμως να απαντήσεις σε κάθε «παγίδα» με ένα συγκεκριμένο αντίβαρο. Η αριστερή στήλη βασίζεται στους παράγοντες που βρήκε η έρευνα·[1] η δεξιά περιέχει πρακτικές ιδέες για να δοκιμάσεις, ορισμένες από τις οποίες έχουν μελετηθεί.

Η παγίδαΤι μπορεί να βοηθήσει
Η εργασία είναι δυσάρεστη ή «βουνό»Σπάσε την σε πολύ μικρά κομμάτια. Το πρώτο βήμα να είναι τόσο μικρό που να μοιάζει σχεδόν αστείο: «ανοίγω το αρχείο και γράφω τον τίτλο».
Η προθεσμία είναι μακριάΒάλε ενδιάμεσες, δικές σου προθεσμίες, και αν βοηθά, πες τες σε κάποιον.
«Δεν θα τα καταφέρω»Ξεκίνησε από το κομμάτι που ξέρεις ότι μπορείς να κάνεις· κάθε μικρή ολοκλήρωση ενισχύει την εμπιστοσύνη.
Διάσπαση της προσοχήςΔούλεψε σε σύντομα, χρονομετρημένα διαστήματα, για παράδειγμα 25 λεπτά, με το κινητό σε άλλο δωμάτιο.
Ασαφές «κάποια στιγμή»Αποφάσισε από πριν πότε και πού: «Αύριο στις 10, στο γραφείο, γράφω την εισαγωγή». Τέτοιες «προθέσεις υλοποίησης» είχαν, σε μετα-ανάλυση 94 μελετών, σημαντική επίδραση σε σύγκριση με καμία παρέμβαση.[3]
Ενοχή και αυτοκριτική μετά την αναβολήΜίλησε στον εαυτό σου όπως θα μιλούσες σε έναν φίλο· η αυτοκατηγορία συνήθως κάνει την εργασία ακόμη πιο δυσάρεστη.[2]

Το NHS, μιλώντας για τη χαμηλή διάθεση, προτείνει κάτι παρόμοιο: να μην προσπαθείς να κάνεις τα πάντα με τη μία και να θέτεις μικρούς στόχους που μπορείς εύκολα να πετύχεις.[8] Αν θέλεις να δουλέψεις πιο οργανωμένα με στόχους, μπορεί να σε ενδιαφέρει και ο οδηγός για το τι είναι το life coaching.

Αν το πρόβλημα δεν είναι τόσο η αναβολή όσο η αίσθηση ότι «δεν προλαβαίνω τίποτα», δες τον οδηγό μας για τη διαχείριση χρόνου.

Τι δείχνει η έρευνα για τη θεραπεία της αναβλητικότητας

Η έρευνα για τη θεραπεία της αναβλητικότητας είναι ακόμη σχετικά περιορισμένη, αλλά ενθαρρυντική. Σε τυχαιοποιημένη μελέτη με 150 συμμετέχοντες, ένα διαδικτυακό πρόγραμμα γνωσιακής-συμπεριφορικής θεραπείας, με ή χωρίς καθοδήγηση από θεραπευτή, μείωσε την αναβλητικότητα σε σχέση με τη λίστα αναμονής, με μέτριου μεγέθους επιδράσεις. Κλινικά σημαντική αλλαγή πέτυχε περίπου το 31–40% όσων είχαν καθοδήγηση.[4]

Μια μετα-ανάλυση 12 μελετών με 718 συμμετέχοντες βρήκε ότι οι ψυχολογικές παρεμβάσεις έχουν συνολικά μικρά οφέλη, με μεγάλες διαφορές ανάμεσα στις μελέτες. Οι παρεμβάσεις γνωσιακής-συμπεριφορικής θεραπείας είχαν μέτριο όφελος, αλλά προέρχονταν από μόνο τρεις μελέτες.[3] Με απλά λόγια: η αναβλητικότητα αλλάζει, αλλά χρειάζεται δουλειά, και δεν υπάρχει μαγική συνταγή.

Πότε η αναβλητικότητα είναι κάτι παραπάνω από συνήθεια

Αξίζει να μιλήσεις με έναν ειδικό όταν:

  • η αναβολή επιμένει για μήνες και επηρεάζει σοβαρά τη δουλειά, τις σπουδές ή τις σχέσεις σου·
  • συνοδεύεται από διαρκές άγχος, ενοχή ή αίσθηση ότι «είμαι μια αποτυχία»·
  • η διάθεσή σου είναι πεσμένη για πάνω από δύο εβδομάδες, κάτι που κατά το NHS μπορεί να είναι σημάδι κατάθλιψης·[8] δες τη σελίδα για την κατάθλιψη·
  • έχεις δοκιμάσει πολλές τεχνικές οργάνωσης και τίποτα δεν κρατά.

Πώς βοηθάμε με την αναβλητικότητα στο Art of Mind

Στο Art of Mind δουλεύουμε με την αναβλητικότητα σε ατομικές συνεδρίες, online σε όλη την Ελλάδα και για Έλληνες του εξωτερικού ή δια ζώσης στην Πάτρα. Η πρώτη συνεδρία είναι κλινική: παίρνουμε το ιστορικό σου, κάνουμε μια αρχική αξιολόγηση και σχεδιάζουμε μαζί ένα πλάνο συνεργασίας. Μαζί εξερευνούμε τι ακριβώς αποφεύγεις όταν αναβάλλεις: το άγχος, τον φόβο της αποτυχίας, την κριτική.

Αξιοποιούμε, όπου βοηθά, και τεχνικές της γνωσιακής-συμπεριφορικής προσέγγισης, όπως το σπάσιμο των εργασιών σε μικρά, συγκεκριμένα βήματα και τη δουλειά με τις αυτοκριτικές σκέψεις που κάνουν την αρχή τόσο δύσκολη. Αν ο στόχος σου είναι κυρίως να βάλεις σαφείς στόχους και να τους κρατήσεις, μπορούμε να δουλέψουμε και με το NLP Coaching για στόχους.

Βιοθυμική Ψυχοθεραπεία & Κλινική Ύπνωση

Μια βραχεία, ολιστική προσέγγιση που δουλεύει με τη σκέψη, το συναίσθημα και το σώμα. Η κλινική ύπνωση, ως εργαλείο μέσα στη μέθοδο, βοηθά να φτάσουμε στις συναισθηματικές ρίζες της αποφυγής, όχι μόνο στη συμπεριφορά. Η μέθοδος

Συνθετική Συμβουλευτική

Εξατομικευμένη, δομημένη υποστήριξη με εφαρμόσιμα εργαλεία: πλάνο που ταιριάζει στον τρόπο που δουλεύεις, προτεραιότητες και ρεαλιστικούς στόχους για την καθημερινότητα. Η μέθοδος

Online ή στην Πάτρα

Οι συνεδρίες γίνονται online σε όλη την Ελλάδα και για Έλληνες του εξωτερικού, από τον χώρο σου, ή δια ζώσης στην Πάτρα, Κορίνθου 288.

Τα αποτελέσματα διαφέρουν από άνθρωπο σε άνθρωπο· επανεξετάζουμε τακτικά μαζί σου την πορεία.

Συχνές ερωτήσεις

Είναι η αναβλητικότητα τεμπελιά;

Όχι. Η έρευνα τη βλέπει ως δυσκολία αυτορρύθμισης και συχνά ως τρόπο να αποφύγουμε για λίγο τα δυσάρεστα συναισθήματα που μας προκαλεί μια εργασία.[1][2]

Ποιες είναι οι πιο συχνές αιτίες της αναβλητικότητας;

Μια μεγάλη μετα-ανάλυση βρήκε ως πιο σταθερούς παράγοντες το πόσο δυσάρεστη είναι η εργασία, το πόσο μακριά είναι η ανταμοιβή, τη χαμηλή εμπιστοσύνη στις ικανότητές μας και την παρορμητικότητα.[1]

Σημαίνει η αναβλητικότητα ότι έχω ΔΕΠΥ;

Όχι απαραίτητα. Η αναβολή είναι πολύ συχνή και στους ανθρώπους χωρίς ΔΕΠΥ. Η ΔΕΠΥ ενηλίκων διαγιγνώσκεται από ειδικό, όπως ψυχίατρο, ύστερα από αξιολόγηση.[6]

Βοηθά η ψυχοθεραπεία στην αναβλητικότητα;

Τα ερευνητικά δεδομένα είναι ακόμη περιορισμένα, αλλά οι παρεμβάσεις γνωσιακής-συμπεριφορικής θεραπείας έχουν δείξει μέτρια οφέλη σε τυχαιοποιημένες μελέτες.[3][4]

Πόσες συνεδρίες χρειάζονται;

Εξαρτάται από το πόσο ριζωμένο είναι το μοτίβο και από το τι άλλο συμβαίνει στη ζωή σου. Το συζητάμε στην πρώτη συνεδρία, όταν σχεδιάζουμε μαζί το πλάνο συνεργασίας, και επανεξετάζουμε τακτικά την πορεία.

Πώς κλείνω μια πρώτη συνεδρία;

Online, μέσα από το σύστημα κρατήσεων: επιλέγεις διαθέσιμη ημέρα και ώρα και πληρώνεις online. Κάθε συνεδρία κοστίζει 45 € για 45 λεπτά· δες όλες τις τιμές.

Χρειάζεσαι άμεση βοήθεια;

Αν εσύ ή κάποιος δικός σου βρίσκεται σε άμεσο κίνδυνο, κάλεσε 112 (Ευρωπαϊκός Αριθμός Έκτακτης Ανάγκης) ή ΕΚΑΒ 166. Αν έχεις σκέψεις αυτοκτονίας: 1018, Γραμμή Παρέμβασης για την Αυτοκτονία (ΚΛΙΜΑΚΑ), 24 ώρες, 7 ημέρες, με αστική χρέωση. Για ψυχολογική στήριξη: 10306, Γραμμή Ψυχοκοινωνικής Υποστήριξης, 24ωρη, δωρεάν και ανώνυμα. Η ψυχοθεραπεία δεν υποκαθιστά την ιατρική ή ψυχιατρική φροντίδα όπου αυτή χρειάζεται.

Το πρώτο βήμα μπορεί να είναι μικρό

Στην πρώτη συνεδρία παίρνουμε το ιστορικό, κάνουμε μια αρχική αξιολόγηση και σχεδιάζουμε μαζί το πλάνο συνεργασίας. 45 λεπτά, online από όπου κι αν βρίσκεσαι ή στην Πάτρα.

Κλείσε την πρώτη συνεδρία

Πηγές

  1. Steel P. The nature of procrastination: a meta-analytic and theoretical review of quintessential self-regulatory failure. Psychological Bulletin, 2007;133(1):65-94. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  2. Sirois FM. Procrastination and Stress: A Conceptual Review of Why Context Matters. International Journal of Environmental Research and Public Health, 2023;20(6):5031. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  3. Rozental A, Bennett S, Forsström D, et al. Targeting Procrastination Using Psychological Treatments: A Systematic Review and Meta-Analysis. Frontiers in Psychology, 2018;9:1588. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  4. Rozental A, Forsell E, Svensson A, Andersson G, Carlbring P. Internet-based cognitive-behavior therapy for procrastination: A randomized controlled trial. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 2015;83(4):808-824. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  5. Johansson F, Rozental A, Edlund K, et al. Associations Between Procrastination and Subsequent Health Outcomes Among University Students in Sweden. JAMA Network Open, 2023;6(1):e2249346. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  6. NHS. ADHD in adults. NHS (UK), page last reviewed 19 March 2025. nhs.uk
  7. Sirois FM, Biskas M. Procrastination and Health in Nurses: Investigating the Roles of Stress, Health Behaviours and Social Support. International Journal of Environmental Research and Public Health, 2024;21(7):898. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  8. NHS. Low mood, sadness and depression. NHS (UK), page last reviewed 29 July 2026. nhs.uk
Περιεχόμενα

Online ή στην Πάτρα

Βιντεοκλήση μέσω Google Meet, στα ελληνικά, από όπου κι αν βρίσκεσαι. Ή δια ζώσης στο κέντρο μας, Κορίνθου 288.

45 € / 45 λεπτά

Επιλέγεις ώρα και πληρώνεις online.

Σχετικά με τον/τη συγγραφέα

Picture of Ματίνα Λαδικού
Ματίνα Λαδικού

Η Ματίνα Λαδικού, ψυχοθεραπεύτρια και ιδρύτρια του Art of Mind (από το 2019), βοηθά ανθρώπους να αντιμετωπίσουν το άγχος, την κατάθλιψη και τις μεταβατικές φάσεις της ζωής, με μια ζεστή, ολιστική και επιστημονικά τεκμηριωμένη προσέγγιση. Συνδυάζει τρεις μεθόδους — Βιοθυμική Ψυχοθεραπεία & Κλινική Ύπνωση, Συνθετική Συμβουλευτική και NLP — προσαρμοσμένες στον κάθε άνθρωπο. Οι συνεδρίες γίνονται δια ζώσης στην Πάτρα ή online, στα ελληνικά, σε όλη την Ελλάδα και σε Έλληνες του εξωτερικού.

Σπουδές & Πιστοποιήσεις:
✔ Πτυχίο Κοινωνιολογίας & MSc Εγκληματολογίας, Πάντειο Πανεπιστήμιο
✔ Advanced Practitioner Diploma στην Κλινική Υπνοθεραπεία & Βιοθυμική Ψυχοθεραπεία
✔ Certified NLP Practitioner, NLP University, Santa Cruz, California
✔ Diploma στη Συμβουλευτική Ψυχικής Υγείας & στην Παιδική Ψυχική Υγεία / Παιγνιοθεραπεία
✔ Περαιτέρω εξειδικεύσεις (Πάντειο, ΕΚΠΑ, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων) σε θέματα ψυχικής υγείας & συμβουλευτικής

Θέλεις ένα νέο ξεκίνημα; Κλείσε το ραντεβού σου σήμερα.

Picture of Ματίνα Λαδικού
Ματίνα Λαδικού

Η Ματίνα Λαδικού, ψυχοθεραπεύτρια και ιδρύτρια του Art of Mind (από το 2019), βοηθά ανθρώπους να αντιμετωπίσουν το άγχος, την κατάθλιψη και τις μεταβατικές φάσεις της ζωής, με μια ζεστή, ολιστική και επιστημονικά τεκμηριωμένη προσέγγιση. Συνδυάζει τρεις μεθόδους — Βιοθυμική Ψυχοθεραπεία & Κλινική Ύπνωση, Συνθετική Συμβουλευτική και NLP — προσαρμοσμένες στον κάθε άνθρωπο. Οι συνεδρίες γίνονται δια ζώσης στην Πάτρα ή online, στα ελληνικά, σε όλη την Ελλάδα και σε Έλληνες του εξωτερικού.

Σπουδές & Πιστοποιήσεις:
✔ Πτυχίο Κοινωνιολογίας & MSc Εγκληματολογίας, Πάντειο Πανεπιστήμιο
✔ Advanced Practitioner Diploma στην Κλινική Υπνοθεραπεία & Βιοθυμική Ψυχοθεραπεία
✔ Certified NLP Practitioner, NLP University, Santa Cruz, California
✔ Diploma στη Συμβουλευτική Ψυχικής Υγείας & στην Παιδική Ψυχική Υγεία / Παιγνιοθεραπεία
✔ Περαιτέρω εξειδικεύσεις (Πάντειο, ΕΚΠΑ, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων) σε θέματα ψυχικής υγείας & συμβουλευτικής

Θέλεις ένα νέο ξεκίνημα; Κλείσε το ραντεβού σου σήμερα.

Σχετικά άρθρα

Κύλιση στην κορυφή