People pleasing: γιατί δεν μπορώ να πω όχι και πώς αλλάζει

Τι είναι το people pleasing, ποια σημάδια το δείχνουν, από πού μπορεί να προέρχεται η ανάγκη να ευχαριστούμε τους άλλους, τι κοστίζει στην ψυχική υγεία και στις σχέσεις, και ποια μικρά, πρακτικά βήματα βοηθούν να λες «όχι» χωρίς να χάνεις την καλοσύνη σου, με το Art of Mind, online σε όλη την Ελλάδα και το εξωτερικό ή στην Πάτρα.

Ξύλινος φράχτης στο πλάι χορταριασμένου μονοπατιού κάτω από καθαρό ουρανό.

Λες «ναι» σε μια χάρη πριν καν σκέψου αν έχεις χρόνο. Μένεις ως αργά στη δουλειά για να καλύψεις κάποιον άλλον. Ζητάς συγγνώμη για πράγματα που δεν φταις. Αν σε ρωτήσουν τι θέλεις, η πρώτη σου σκέψη είναι τι θέλουν οι άλλοι. Και όταν τελικά μένεις χωρίς παρέα, νιώθεις κούραση, ίσως και λίγο θυμό, χωρίς να ξέρεις ακριβώς με ποιον. Πολλοί άνθρωποι αναγνωρίζουν τον εαυτό τους σε αυτή την εικόνα και τη λένε με μια αγγλική έκφραση: people pleasing.

Σε αυτό το άρθρο εξηγούμε τι σημαίνει το people pleasing και τι δεν σημαίνει, ποια είναι τα σημάδια του, από πού μπορεί να προέρχεται η ανάγκη να ευχαριστούμε τους άλλους, τι κοστίζει στην ψυχική υγεία και στις σχέσεις, πώς συνδέεται με την αυτοεκτίμηση και ποια βήματα βοηθούν να λες «όχι» πιο εύκολα. Η καλοσύνη σου δεν είναι το πρόβλημα. Το ζητούμενο είναι να χωράς κι εσύ μέσα σε αυτήν.

Βασικά Σημεία

  • Το people pleasing είναι μια δημοφιλής έκφραση, όχι διάγνωση· περιγράφει την τάση να βάζεις σταθερά τις ανάγκες των άλλων πάνω από τις δικές σου.
  • Η έρευνα ξεχωρίζει τη φροντίδα για τους άλλους, που είναι υγιής, από την υπερβολική εστίαση στους άλλους με παραμέληση του εαυτού, που συνδέεται με ψυχική δυσφορία.
  • Συχνά πίσω από το «δεν μπορώ να πω όχι» βρίσκονται ο φόβος της σύγκρουσης ή της απόρριψης και μια αυτοεκτίμηση που εξαρτάται από την επιδοκιμασία των άλλων.
  • Η διεκδικητικότητα μαθαίνεται: μικρά βήματα, όπως μια παύση πριν το «ναι» και σύντομες φράσεις άρνησης, κάνουν διαφορά με την εξάσκηση.
  • Στο Art of Mind δουλεύουμε με αυτό το μοτίβο σε ατομικές συνεδρίες, online σε όλη την Ελλάδα και για Έλληνες του εξωτερικού, ή στην Πάτρα.

Τι είναι το people pleasing και τι δεν είναι

Το people pleasing δεν είναι ψυχιατρική διάγνωση. Είναι μια καθημερινή έκφραση για ένα μοτίβο που πολλοί αναγνωρίζουν: την ανάγκη να ευχαριστείς τους άλλους, να τους κρατάς ικανοποιημένους και να αποφεύγεις κάθε δυσαρέσκεια, ακόμη κι όταν αυτό σου κοστίζει. Οι ερευνητές το ερευνούν με διαφορετικούς όρους. Ένας από αυτούς είναι η «ανεξέλεγκτη κοινωνικότητα» (unmitigated communion), που ορίζεται ως η εστίαση και η εμπλοκή με τους άλλους σε βαθμό που αποκλείει τον εαυτό.[3]

Η διάκριση που κάνει η έρευνα είναι σημαντική. Σε τέσσερις μελέτες, η υγιής φροντίδα για τους άλλους (communion) και η ανεξέλεγκτη εκδοχή της σχετίζονταν μεταξύ τους, αλλά μόνο η δεύτερη συνδεόταν με αρνητική εικόνα για τον εαυτό, με την ανάγκη να αντλείς την αξία σου από την κρίση των άλλων και με ψυχική δυσφορία.[2] Με άλλα λόγια, το να νοιάζεσαι, να βοηθάς και να δίνεις απλόχερα δεν είναι πρόβλημα. Το πρόβλημα αρχίζει όταν η φροντίδα για τους άλλους γίνεται ο μόνος τρόπος να νιώθεις ότι αξίζεις, και όταν δεν αφήνει καθόλου χώρο για εσένα.

Το μοτίβο έχει και διαβαθμίσεις. Σε μια μελέτη με 2.203 φοιτητές, οι ερευνητές βρήκαν τέσσερα διαφορετικά προφίλ, από ήπιο έως έντονο people pleasing, και οι πιο έντονες τάσεις συνδέονταν με χαμηλότερη ψυχική ευεξία.[5] Δεν είναι λοιπόν θέμα «το έχω ή δεν το έχω». Οι περισσότεροι άνθρωποι το κάνουν πότε πότε· αξίζει να το προσέξεις όταν γίνεται ο κανόνας.

Δεν μπορώ να πω όχι: σημάδια ότι το μοτίβο σου βαραίνει

Τα σημάδια του people pleasing είναι συχνά τόσο οικεία που δεν τα προσέχουμε. Το NHS σημειώνει ότι οι άνθρωποι με χαμηλή αυτοεκτίμηση συχνά νιώθουν ότι πρέπει να λένε «ναι» στους άλλους, ακόμη κι όταν πραγματικά δεν το θέλουν.[1] Κάποια συνηθισμένα μοτίβα είναι:

  • λες «ναι» αυτόματα και μετανιώνεις αμέσως μετά·
  • ζητάς συγγνώμη συχνά, ακόμη και όταν δεν φταις·
  • δυσκολεύεσαι να εκφράσεις διαφωνία, ακόμη και για μικρά πράγματα, όπως πού θα φας·
  • αναλύεις για ώρες αν κάποιος είναι δυσαρεστημένος μαζί σου·
  • νιώθεις ενοχή όταν ξεκουράζεσαι ή όταν κάνεις κάτι μόνο για εσένα·
  • προσαρμόζεις τη γνώμη σου ανάλογα με το ποιος είναι απέναντι·
  • σου είναι πιο εύκολο να βοηθήσεις παρά να ζητήσεις βοήθεια.

Το ίδιο μοτίβο φαίνεται και σε πιο «επίσημες» καταστάσεις. Σε μια σειρά μελετών με διαπραγματεύσεις, όσοι είχαν υψηλή ανεξέλεγκτη κοινωνικότητα έκαναν περισσότερες υποχωρήσεις για να μην επιβαρυνθεί η σχέση με τον άλλον. Είχαν ήδη πριν από τη διαπραγμάτευση μεγαλύτερο άγχος για το πώς θα επηρεαστεί η σχέση, και όταν το κέρδος του ενός ήταν απώλεια του άλλου, κατέληγαν με χαμηλότερο αποτέλεσμα για τους ίδιους.[4] Αν αναγνωρίζεις κάτι τέτοιο σε μια αύξηση μισθού που δεν ζήτησες ποτέ, δεν το ζεις μόνο εσύ.

Από πού έρχεται η ανάγκη να ευχαριστώ τους άλλους

Δεν υπάρχει μία αιτία. Συνήθως πρόκειται για έναν τρόπο που κάποτε βοήθησε: σε κράτησε κοντά σε ανθρώπους που χρειαζόσουν, σε προστάτεψε από συγκρούσεις ή σου έδωσε μια θέση. Το NHS σημειώνει ότι η χαμηλή αυτοεκτίμηση συχνά ξεκινά από την παιδική ηλικία, μέσα από τα θετικά και αρνητικά μηνύματα που δεχόμαστε από δασκάλους, φίλους, αδέλφια, γονείς, ακόμη και από τα μέσα ενημέρωσης.[1] Κάποιες διαδρομές που περιγράφουν συχνά οι άνθρωποι:

Η αξία μέσα από την επιδοκιμασία

Όταν μαθαίνουμε ότι αξίζουμε μόνο όταν είμαστε «καλοί», χρήσιμοι ή εύκολοι, η επιδοκιμασία των άλλων γίνεται το μέτρο της αξίας μας.

Ο φόβος της σύγκρουσης

Αν οι διαφωνίες στο περιβάλλον σου έφερναν ένταση ή φωνές, μπορεί να έμαθες ότι το πιο ασφαλές είναι να υποχωρείς πρώτοι.

Ο φόβος της απόρριψης

Το «όχι» μοιάζει να βάζει σε κίνδυνο τη σχέση. Για τη σύνδεση με τον φόβο της απόρριψης έχουμε ξεχωριστό οδηγό.

Ρόλοι που αναλάβαμε νωρίς

Το παιδί που φρόντιζε τα μικρότερα αδέλφια ή που «δεν δημιουργούσε προβλήματα» μπορεί να συνεχίζει τον ίδιο ρόλο ως ενήλικας.

Η κατανόηση της προέλευσης δεν χρειάζεται να γίνει αναζήτηση ενόχων. Οι περισσότεροι γονείς έκαναν ό,τι μπορούσαν με όσα είχαν· κάποιες οικογένειες όμως ήταν πράγματι πιο δύσκολες, και αν αυτό ισχύει για εσένα, μπορεί να σε βοηθήσει ο οδηγός για τους τοξικούς γονείς. Σε κάθε περίπτωση, ο στόχος δεν είναι να κατηγορήσεις το παρελθόν, αλλά να καταλάβεις γιατί ένα «όχι» σου φαίνεται σήμερα τόσο επικίνδυνο, ώστε να μπορέσεις να επιλέξεις διαφορετικά.

Το κόστος του people pleasing: θυμός, εξάντληση, απώλεια εαυτού

Το NHS περιγράφει με σαφήνεια τι συμβαίνει όταν λες συνέχεια «ναι» ενώ δεν το θέλεις: ο κίνδυνος είναι να φορτωθείς υπερβολικά και να νιώσεις πικρία, θυμό και κατάθλιψη.[1] Η έρευνα για την ανεξέλεγκτη κοινωνικότητα δείχνει έναν πιθανό μηχανισμό: η εξάρτηση της αυτοεκτίμησης από τους άλλους οδηγεί σε υπερβολική εμπλοκή μαζί τους και σε παραμέληση του εαυτού, και αυτά εξηγούν τη σύνδεση με την ψυχική δυσφορία.[2] Η ανεξέλεγκτη κοινωνικότητα έχει συνδεθεί και με καταθλιπτικά συμπτώματα.[3]

ΠεδίοΠώς μπορεί να φαίνεται το κόστος
ΣυναισθήματαΠικρία που δεν λέγεται, θυμός που ξεσπά σε λάθος στιγμή, ενοχή όταν ξεκουράζεσαι
ΕνέργειαΧρόνια κούραση, αίσθηση ότι δεν σου μένει χρόνος για εσένα
ΔουλειάΥπερφόρτωση, δυσκολία να αρνηθείς επιπλέον εργασίες, κίνδυνος επαγγελματικής εξουθένωσης
ΣχέσειςΣχέσεις όπου δίνεις πολύ περισσότερα απ' όσα παίρνεις· οι άλλοι δεν ξέρουν τι πραγματικά θέλεις
ΤαυτότηταΗ αίσθηση ότι δεν ξέρεις πια τι σου αρέσει ή τι πιστεύεις, όταν δεν υπάρχει κάποιος να ευχαριστήσεις

Στις στενές σχέσεις, το people pleasing μπορεί να μοιάζει με αφοσίωση, αλλά συχνά κρατά τον άλλον μακριά από τον πραγματικό σου εαυτό. Αν νιώθεις ότι η διάθεσή σου εξαρτάται ολοκληρωτικά από το πώς είναι ο σύντροφός σου, δες και τον οδηγό για τη συναισθηματική εξάρτηση στις σχέσεις.

Όταν ο θυμός που δεν λέγεται βγαίνει με έμμεσους τρόπους, δες τον οδηγό μας για την παθητική επιθετικότητα και για το πώς μιλάς πιο ευθέως.

People pleasing και αυτοεκτίμηση

Το people pleasing και η χαμηλή αυτοεκτίμηση συχνά τροφοδοτούν το ένα το άλλο. Όταν η αξία σου εξαρτάται από το αν οι άλλοι είναι ικανοποιημένοι, κάθε «όχι» μοιάζει να την απειλεί. Και κάθε φορά που υποχωρείς για να αποφύγεις τη δυσαρέσκεια, η πεποίθηση «οι ανάγκες μου μετράνε λιγότερο» ενισχύεται λίγο ακόμη. Το NHS σημειώνει ότι η χαμηλή αυτοεκτίμηση μπορεί να βλάψει την ψυχική υγεία και να οδηγήσει σε προβλήματα όπως η κατάθλιψη και το άγχος.[1]

Για να παρατηρήσεις πώς βλέπεις εσύ την αξία και τις ικανότητές σου, μπορείς να κάνεις το τεστ αυτοεκτίμησης.

Γι' αυτό η αλλαγή δεν είναι μόνο θέμα «τεχνικής άρνησης». Είναι και δουλειά με το πώς βλέπεις τον εαυτό σου. Αν θέλεις να δουλέψεις σε αυτό το επίπεδο, ο οδηγός για το πώς να χτίσεις αυτοεκτίμηση και η σελίδα για την αυτοεκτίμηση και την αυτοπεποίθηση είναι καλά σημεία εκκίνησης. Συχνά βοηθά και η αυτοσυμπόνια: να μιλάς στον εαυτό σου όπως θα μιλούσες σε έναν φίλο που δυσκολεύεται.

Συγγενικό μοτίβο είναι το σύνδρομο του απατεώνα: η αίσθηση ότι οι επιτυχίες σου οφείλονται στην τύχη και όχι σε εσένα.

Πώς να πω όχι: διεκδικητικότητα και όρια στην πράξη

Η διεκδικητικότητα, κατά το NHS, σημαίνει να σέβεσαι τις απόψεις και τις ανάγκες των άλλων και να περιμένεις το ίδιο από αυτούς.[1] Δεν είναι επιθετικότητα ούτε εγωισμός. Το NHS σημειώνει επίσης ότι, τις περισσότερες φορές, το «όχι» δεν χαλάει τις σχέσεις, και ότι μπορεί να βοηθήσει να επαναλαμβάνεις το «όχι» με διαφορετικούς τρόπους μέχρι να γίνει κατανοητό.[1]

Η εκπαίδευση στη διεκδικητικότητα είναι μια παλιά και καλά μελετημένη προσέγγιση. Μια ανασκόπηση τη χαρακτηρίζει πολύτιμη παρέμβαση που αφορά πολλά διαφορετικά κλινικά προβλήματα, και σημειώνει ότι, παρά τα στοιχεία, η έρευνα γύρω της έχει περιοριστεί τα τελευταία χρόνια.[6] Σε μια τυχαιοποιημένη μελέτη με 100 φοιτητές, ένα πρόγραμμα οκτώ ομαδικών συναντήσεων που περιλάμβανε διεκδικητικότητα, ενσυνειδητότητα και επίλυση προβλημάτων αύξησε τη διεκδικητικότητα και μείωσε το στρες, το άγχος και την καταθλιπτική διάθεση σε σχέση με την ομάδα ελέγχου, με μικρές έως μέτριες επιδράσεις.[7] Πρόκειται για μία μελέτη, όχι για απόδειξη ότι αρκεί για όλους· δείχνει όμως ότι η δεξιότητα μαθαίνεται.

Μικρά βήματα για να ξεκινήσεις

ΒήμαΠώς μπορεί να ακούγεται
Παύση πριν το «ναι»«Άσε με να το δω και σου απαντάω αύριο.»
Σύντομο, ευγενικό «όχι»«Ευχαριστώ που με σκέφτηκες, αυτή τη φορά δεν μπορώ.»
Μερικό «ναι»«Μπορώ να βοηθήσω μία ώρα, όχι όλο το απόγευμα.»
Επανάληψη χωρίς δικαιολογίες«Καταλαβαίνω, αλλά η απάντησή μου είναι όχι.»
Έκφραση μιας προτίμησης«Θα προτιμούσα να πάμε κάπου πιο ήσυχα.»

Ξεκίνησε από χαμηλού ρίσκου καταστάσεις, για παράδειγμα με έναν συνάδελφο ή σε μια επιλογή εστιατορίου, πριν περάσεις σε πιο φορτισμένες σχέσεις. Το NHS προτείνει και να παρατηρείς ανθρώπους που φέρονται διεκδικητικά και να δοκιμάζεις όσα κάνουν, χωρίς να προσποιείσαι κάποιον άλλον.[1] Για περισσότερα πρακτικά εργαλεία, δες τον οδηγό για το πώς να βάλεις όρια στις σχέσεις και για τις δεξιότητες επικοινωνίας.

Να αντέχεις την ενοχή

Τις πρώτες φορές, το «όχι» θα φέρει πιθανότατα ενοχή ή άγχος. Αυτό δεν σημαίνει ότι έκανες κάτι λάθος· σημαίνει ότι έκανες κάτι καινούργιο. Η ενοχή συχνά υποχωρεί όταν βλέπεις, ξανά και ξανά, ότι η σχέση άντεξε. Αν η ένταση σε κοινωνικές καταστάσεις είναι πολύ μεγάλη, ίσως αξίζει να διαβάσεις και για το κοινωνικό άγχος.

Κάθε «ναι» που δεν θέλεις παίρνει χρόνο από κάτι άλλο· δες πώς τα όρια βοηθούν στη διαχείριση χρόνου.

Προτάσεις της Ματίνας Λαδικού

Η τέχνη του «όχι»: ασκήσεις από τη Ματίνα Λαδικού

Το «ναι» βγαίνει συχνά πριν προλάβεις να σκεφτείς. Δεν πρόκειται για υπερβολική ευαισθησία ούτε για αδυναμία· απλώς έμαθες, κάποια στιγμή, να βάζεις πρώτα τους άλλους. Αυτές είναι ασκήσεις που προτείνει η Ματίνα Λαδικού, ψυχοθεραπεύτρια και ιδρύτρια του Art of Mind. Το «όχι» είναι δεξιότητα, και όπως κάθε δεξιότητα θέλει εξάσκηση, από μικρά βήματα.

Κέρδισε χρόνο πριν απαντήσεις

Δεν χρειάζεται να απαντήσεις επιτόπου. Η παύση σου δίνει χώρο να επιλέξεις, αντί να απαντήσεις από συνήθεια.

  1. Όταν ακούσεις ένα αίτημα, πες: «Άφησέ με να το σκεφτώ και θα σου πω ως το απόγευμα.» Ή: «Πρέπει να δω το πρόγραμμά μου· σου απαντώ σε λίγο.»
  2. Στην παύση, ρώτησε τον εαυτό σου: «Θέλω πραγματικά να το κάνω; Τι θα μου κοστίσει σε χρόνο και ενέργεια;»
  3. Απάντησε όταν είπες, όποια κι αν είναι η απάντηση.

Η παύση δεν είναι υπεκφυγή· είναι ο χρόνος που χρειάζεται το δικό σου «θέλω» για να ακουστεί. Αν την πρώτη φορά σου ξεφύγει πάλι ένα «ναι», δεν πειράζει, γιατί θα υπάρξει επόμενη ευκαιρία.

Προσφέρεις εναλλακτική, αν τη θέλεις

Μερικές φορές θέλεις να βοηθήσεις, αλλά όχι με τον τρόπο ή τη στιγμή που σου ζητήθηκε. Τότε μπορείς να προτείνεις κάτι άλλο: «Δεν μπορώ να σε βοηθήσω με τη μετακόμιση το Σάββατο, αλλά θα χαρώ να σε κεράσω έναν καφέ την Κυριακή, να ξεκουραστείς.» Έτσι λες «όχι» στο αίτημα, όχι στον άνθρωπο. Το κλειδί είναι το «αν τη θέλεις», γιατί η εναλλακτική είναι δώρο, όχι αντάλλαγμα για να σβήσει η ενοχή. Αν δεν θέλεις να προσφέρεις κάτι, ένα σύντομο, ευγενικό «όχι» αρκεί, χωρίς μακριές εξηγήσεις.

Η προσωπική σου «πολιτική»

Για αιτήματα που επανέρχονται ξανά και ξανά, αποφάσισε μία φορά, αντί να διαπραγματεύεσαι κάθε φορά από την αρχή:

  1. Γράψε ποιο αίτημα σου βαραίνει συχνά, για παράδειγμα δανεικά ή υπερωρίες.
  2. Διατύπωσε μια γενική αρχή σε πρώτο πρόσωπο.
  3. Πες την ήρεμα και, αν χρειαστεί, επανάλαβέ τη με τα ίδια λόγια.

Για τον φίλο που ζητά συχνά χρήματα: «Έχω αποφασίσει να μη δανείζω χρήματα γενικά, για να μη μπαίνω σε δύσκολη θέση με ανθρώπους που αγαπώ.» Για τη δουλειά: «Έχω αποφασίσει να φεύγω στην ώρα μου, για να έχω χρόνο και για τη ζωή μου.» Η πολιτική μιλά για εσένα, όχι για το αν ο άλλος «αξίζει», γι’ αυτό συνήθως πληγώνει λιγότερο.

Στην αρχή θα νιώσεις άβολα, ίσως και ενοχές, και κάποιοι γύρω σου μπορεί να παραξενευτούν, κάτι απολύτως φυσιολογικό. Κάθε συνειδητό «όχι» είναι ένα «ναι» σε εσένα: στην ξεκούρασή σου, στον χρόνο σου, στις σχέσεις που θέλεις να είναι ειλικρινείς. Αυτές οι ασκήσεις δεν αντικαθιστούν τη θεραπεία. Αν θέλεις να εξασκηθείς σε συγκεκριμένες, δύσκολες συζητήσεις, μπορούμε να τις δουλέψουμε μαζί στις συνεδρίες.

Πότε αξίζει να ζητήσεις βοήθεια

Πολλοί άνθρωποι αλλάζουν αυτό το μοτίβο σταδιακά μόνοι τους. Αξίζει όμως να μιλήσεις με έναν ειδικό όταν:

  • νιώθεις συχνά εξάντληση, πίκρα ή θυμό με τους ανθρώπους που αγαπάς·
  • η ενοχή ή το άγχος μετά από κάθε «όχι» είναι τόσο έντονα που επιστρέφεις πάντα στο «ναι»·
  • η διάθεσή σου είναι πεσμένη για εβδομάδες ή έχεις χάσει το ενδιαφέρον για όσα σε ευχαριστούσαν· δες τη σελίδα για την κατάθλιψη·
  • βρίσκεσαι ξανά και ξανά σε σχέσεις όπου οι ανάγκες σου δεν μετράνε·
  • δεν ξέρεις πια τι θέλεις εσύ.

Η ψυχοθεραπεία είναι ένας χώρος όπου μπορείς να εξασκηθείς στο να λες τι χρειάζεσαι, χωρίς τον φόβο ότι θα χάσεις τη σχέση.

Πώς βοηθάμε με το people pleasing στο Art of Mind

Στο Art of Mind δουλεύουμε με το people pleasing σε ατομικές συνεδρίες, online σε όλη την Ελλάδα και για Έλληνες του εξωτερικού ή δια ζώσης στην Πάτρα. Η πρώτη συνεδρία είναι κλινική: παίρνουμε το ιστορικό σου, κάνουμε μια αρχική αξιολόγηση και σχεδιάζουμε μαζί ένα πλάνο συνεργασίας. Μαζί εξερευνούμε πού και με ποιους σου είναι πιο δύσκολο να πεις «όχι», τι φοβάσαι ότι θα συμβεί αν το πεις και ποιες παλιές εμπειρίες έχουν διαμορφώσει αυτόν τον φόβο.

Αξιοποιούμε, όπου βοηθά, και τεχνικές της γνωσιακής-συμπεριφορικής προσέγγισης, όπως η εκπαίδευση στη διεκδικητικότητα με πρόβες συγκεκριμένων συζητήσεων και ο γνωσιακός αναπροσδιορισμός των σκέψεων «αν πω όχι, θα με απορρίψουν». Το NIMH περιγράφει αυτή τη δουλειά ως επίγνωση των αυτόματων, ανακριβών σκέψεων, όπως μια χαμηλή εκτίμηση για τις ικανότητές μας, αμφισβήτησή τους και αλλαγή των μοτίβων συμπεριφοράς που μας υπονομεύουν.[8]

Βιοθυμική Ψυχοθεραπεία & Κλινική Ύπνωση

Μια βραχεία, ολιστική προσέγγιση που δουλεύει με τη σκέψη, το συναίσθημα, το σώμα και τις σχέσεις. Η βαθιά χαλάρωση της κλινικής ύπνωσης, ως εργαλείο μέσα στη μέθοδο, βοηθά να φτάσουμε στις συναισθηματικές ρίζες της ανάγκης για επιδοκιμασία, όχι μόνο στη συμπεριφορά. Η μέθοδος

Συνθετική Συμβουλευτική

Εξατομικευμένη, δομημένη υποστήριξη με εφαρμόσιμα εργαλεία: φράσεις άρνησης που ταιριάζουν σε εσένα, προετοιμασία για δύσκολες συζητήσεις στη δουλειά ή στην οικογένεια, όρια που μπορείς να κρατήσεις. Η μέθοδος

Online ή στην Πάτρα

Οι συνεδρίες γίνονται online σε όλη την Ελλάδα και για Έλληνες του εξωτερικού, από τον χώρο σου, ή δια ζώσης στην Πάτρα, Κορίνθου 288.

Τα αποτελέσματα διαφέρουν από άνθρωπο σε άνθρωπο· επανεξετάζουμε τακτικά μαζί σου την πορεία.

Συχνές ερωτήσεις

Είναι το people pleasing διαταραχή;

Όχι. Είναι μια καθημερινή έκφραση για ένα μοτίβο συμπεριφοράς, όχι διάγνωση. Η έρευνα το εξετάζει με όρους όπως η ανεξέλεγκτη κοινωνικότητα, δηλαδή η εστίαση στους άλλους σε βαθμό που αποκλείει τον εαυτό.[3] Μπορεί όμως να συνυπάρχει με άγχος ή χαμηλή διάθεση, και τότε αξίζει να το δουλέψεις.

Δηλαδή είναι κακό να φέρομαι καλά στους άλλους;

Καθόλου. Η έρευνα δείχνει ότι η υγιής φροντίδα για τους άλλους δεν συνδέεται με ψυχική δυσφορία· αυτό που συνδέεται είναι η φροντίδα που αποκλείει τον εαυτό και εξαρτά την αυτοεκτίμηση από την κρίση των άλλων.[2]

Γιατί νιώθω ενοχή όταν λέω όχι;

Επειδή για χρόνια το «ναι» σε προστάτευε από τη σύγκρουση ή την απόρριψη, και το «όχι» μοιάζει με κίνδυνο. Η ενοχή είναι συχνή στην αρχή και συνήθως υποχωρεί καθώς βλέπεις ότι οι σχέσεις αντέχουν· το NHS σημειώνει ότι τις περισσότερες φορές το «όχι» δεν χαλάει τις σχέσεις.[1]

Μπορώ να μάθω να διεκδικώ περισσότερο;

Ναι. Η διεκδικητικότητα είναι δεξιότητα που μαθαίνεται με εξάσκηση. Η εκπαίδευση στη διεκδικητικότητα έχει μακρά ερευνητική ιστορία ως παρέμβαση για πολλά διαφορετικά προβλήματα.[6][7]

Πόσο διαρκεί η ψυχοθεραπεία για το people pleasing;

Εξαρτάται από το πόσο βαθιά είναι ριζωμένο το μοτίβο και από το τι άλλο συμβαίνει στη ζωή σου. Το συζητάμε στην πρώτη συνεδρία, όταν σχεδιάζουμε μαζί το πλάνο συνεργασίας, και επανεξετάζουμε τακτικά την πορεία.

Πώς κλείνω μια πρώτη συνεδρία;

Online, μέσα από το σύστημα κρατήσεων: επιλέγεις διαθέσιμη ημέρα και ώρα και πληρώνεις online. Κάθε συνεδρία κοστίζει 45 € για 45 λεπτά· δες όλες τις τιμές.

Χρειάζεσαι άμεση βοήθεια;

Αν εσύ ή κάποιος δικός σου βρίσκεται σε άμεσο κίνδυνο, κάλεσε 112 (Ευρωπαϊκός Αριθμός Έκτακτης Ανάγκης). Για ιατρική βοήθεια: ΕΚΑΒ 166. Αν έχεις σκέψεις αυτοκτονίας: 1018, Γραμμή Παρέμβασης για την Αυτοκτονία (ΚΛΙΜΑΚΑ), 24 ώρες, 7 ημέρες, με αστική χρέωση. Για ψυχολογική στήριξη: 10306, Γραμμή Ψυχοκοινωνικής Υποστήριξης, 24ωρη, δωρεάν και ανώνυμα. Η ψυχοθεραπεία δεν υποκαθιστά την ιατρική ή ψυχιατρική φροντίδα όπου αυτή χρειάζεται.

Ένα «όχι» στους άλλους μπορεί να είναι ένα «ναι» στον εαυτό σου

Στην πρώτη συνεδρία παίρνουμε το ιστορικό, κάνουμε μια αρχική αξιολόγηση και σχεδιάζουμε μαζί το πλάνο συνεργασίας. 45 λεπτά, online από όπου κι αν βρίσκεσαι ή στην Πάτρα.

Κλείσε την πρώτη συνεδρία

Πηγές

  1. NHS. Raising low self-esteem. NHS (UK), page last reviewed 11 April 2023. nhs.uk
  2. Fritz HL, Helgeson VS. Distinctions of unmitigated communion from communion: self-neglect and overinvolvement with others. Journal of Personality and Social Psychology, 1998;75(1):121-140. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  3. Helgeson VS, Fritz HL. A theory of unmitigated communion. Personality and Social Psychology Review, 1998;2(3):173-183. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  4. Amanatullah ET, Morris MW, Curhan JR. Negotiators who give too much: unmitigated communion, relational anxieties, and economic costs in distributive and integrative bargaining. Journal of Personality and Social Psychology, 2008;95(3):723-738. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  5. Kuang X, Li H, Luo W, Zhu J, Ren F. The Mental Health Implications of People-Pleasing: Psychometric Properties and Latent Profiles of the Chinese People-Pleasing Questionnaire. PsyCh Journal, 2025;14(4):500-512. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  6. Speed BC, Goldstein BL, Goldfried MR. Assertiveness training: A forgotten evidence-based treatment. Clinical Psychology: Science and Practice, 2018;25(1):e12216. doi.org
  7. ElBarazi AS, Mohamed F, Mabrok M, et al. Efficiency of assertiveness training on the stress, anxiety, and depression levels of college students (Randomized control trial). Journal of Education and Health Promotion, 2024;13:203. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  8. National Institute of Mental Health. Psychotherapies. NIMH, last reviewed February 2024. nimh.nih.gov
Περιεχόμενα

Online ή στην Πάτρα

Βιντεοκλήση μέσω Google Meet, στα ελληνικά, από όπου κι αν βρίσκεσαι. Ή δια ζώσης στο κέντρο μας, Κορίνθου 288.

45 € / 45 λεπτά

Επιλέγεις ώρα και πληρώνεις online.

Σχετικά με τον/τη συγγραφέα

Picture of Ματίνα Λαδικού
Ματίνα Λαδικού

Η Ματίνα Λαδικού, ψυχοθεραπεύτρια και ιδρύτρια του Art of Mind (από το 2019), βοηθά ανθρώπους να αντιμετωπίσουν το άγχος, την κατάθλιψη και τις μεταβατικές φάσεις της ζωής, με μια ζεστή, ολιστική και επιστημονικά τεκμηριωμένη προσέγγιση. Συνδυάζει τρεις μεθόδους — Βιοθυμική Ψυχοθεραπεία & Κλινική Ύπνωση, Συνθετική Συμβουλευτική και NLP — προσαρμοσμένες στον κάθε άνθρωπο. Οι συνεδρίες γίνονται δια ζώσης στην Πάτρα ή online, στα ελληνικά, σε όλη την Ελλάδα και σε Έλληνες του εξωτερικού.

Σπουδές & Πιστοποιήσεις:
✔ Πτυχίο Κοινωνιολογίας & MSc Εγκληματολογίας, Πάντειο Πανεπιστήμιο
✔ Advanced Practitioner Diploma στην Κλινική Υπνοθεραπεία & Βιοθυμική Ψυχοθεραπεία
✔ Certified NLP Practitioner, NLP University, Santa Cruz, California
✔ Diploma στη Συμβουλευτική Ψυχικής Υγείας & στην Παιδική Ψυχική Υγεία / Παιγνιοθεραπεία
✔ Περαιτέρω εξειδικεύσεις (Πάντειο, ΕΚΠΑ, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων) σε θέματα ψυχικής υγείας & συμβουλευτικής

Θέλεις ένα νέο ξεκίνημα; Κλείσε το ραντεβού σου σήμερα.

Picture of Ματίνα Λαδικού
Ματίνα Λαδικού

Η Ματίνα Λαδικού, ψυχοθεραπεύτρια και ιδρύτρια του Art of Mind (από το 2019), βοηθά ανθρώπους να αντιμετωπίσουν το άγχος, την κατάθλιψη και τις μεταβατικές φάσεις της ζωής, με μια ζεστή, ολιστική και επιστημονικά τεκμηριωμένη προσέγγιση. Συνδυάζει τρεις μεθόδους — Βιοθυμική Ψυχοθεραπεία & Κλινική Ύπνωση, Συνθετική Συμβουλευτική και NLP — προσαρμοσμένες στον κάθε άνθρωπο. Οι συνεδρίες γίνονται δια ζώσης στην Πάτρα ή online, στα ελληνικά, σε όλη την Ελλάδα και σε Έλληνες του εξωτερικού.

Σπουδές & Πιστοποιήσεις:
✔ Πτυχίο Κοινωνιολογίας & MSc Εγκληματολογίας, Πάντειο Πανεπιστήμιο
✔ Advanced Practitioner Diploma στην Κλινική Υπνοθεραπεία & Βιοθυμική Ψυχοθεραπεία
✔ Certified NLP Practitioner, NLP University, Santa Cruz, California
✔ Diploma στη Συμβουλευτική Ψυχικής Υγείας & στην Παιδική Ψυχική Υγεία / Παιγνιοθεραπεία
✔ Περαιτέρω εξειδικεύσεις (Πάντειο, ΕΚΠΑ, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων) σε θέματα ψυχικής υγείας & συμβουλευτικής

Θέλεις ένα νέο ξεκίνημα; Κλείσε το ραντεβού σου σήμερα.

Σχετικά άρθρα

Κύλιση στην κορυφή