Σηκώνεις το φλιτζάνι στη σύσκεψη και βλέπεις τον καφέ να κυματίζει. Υπογράφεις ένα χαρτί και η υπογραφή βγαίνει στραβή. Ή, ακόμη πιο περίεργα, κάθεσαι ήσυχα στον καναπέ και νιώθεις μέσα σου ένα τρέμουλο, σαν δόνηση, ενώ τα χέρια σου φαίνονται ακίνητα. Μετά έρχεται η ντροπή («θα το δουν») ή ο φόβος («μήπως έχω κάτι νευρολογικό;»), και το τρέμουλο δυναμώνει. Το τρέμουλο από άγχος είναι μια από τις πιο συχνές σωματικές εκφράσεις της έντασης, και δεν φταις εσύ που το σώμα σου αντιδρά έτσι.
Μια εικόνα που βοηθά: το νευρικό σύστημα έχει ένα γκάζι και ένα φρένο. Στο άγχος, το πόδι πατά το γκάζι, η αδρεναλίνη ανεβαίνει, και οι μύες ετοιμάζονται για δράση· το τρέμουλο είναι ο θόρυβος της μηχανής που δουλεύει στις στροφές της. Το σώμα σου δεν χάλασε· αντιδρά σε έναν συναγερμό που δεν σβήνει. Πριν όμως μιλήσουμε για το φρένο, ένας γιατρός πρέπει να βεβαιωθεί ότι το τρέμουλο δεν έχει άλλη αιτία. Σε αυτόν τον οδηγό εξηγούμε τι πρέπει να ελεγχθεί, πώς το άγχος δυναμώνει το τρέμουλο, τι βοηθά τη στιγμή που συμβαίνει και πώς δουλεύουμε μαζί σου. Για τη γενική εικόνα, δες τον οδηγό για τα σωματικά συμπτώματα του άγχους.
Βασικά Σημεία
- Όλοι οι άνθρωποι έχουν ένα ελαφρύ, φυσιολογικό τρέμουλο που συνήθως δεν το προσέχουμε· το άγχος, η καφεΐνη, ορισμένα φάρμακα και η κούραση μπορεί να το ενισχύσουν.
- Το τρέμουλο έχει και ιατρικές αιτίες, όπως υπερλειτουργία του θυρεοειδούς, χαμηλό σάκχαρο, φάρμακα, αλκοόλ και νευρολογικές παθήσεις· γι' αυτό χρειάζεται πρώτα ιατρικός έλεγχος.
- Αν το τρέμουλο έρχεται με σύγχυση και απώλεια επαφής σε άνθρωπο με διαβήτη, ή με ξαφνική αδυναμία στη μία πλευρά, πεσμένο πρόσωπο ή δυσκολία στην ομιλία, κάλεσε 112 ή ΕΚΑΒ 166.
- Το τρέμουλο είναι γνωστό σύμπτωμα της κρίσης πανικού και του κοινωνικού άγχους, όπου ο φόβος ότι «θα φανεί» συχνά το δυναμώνει.
- Τεχνικές χαλάρωσης και αναπνοής βοηθούν τη στιγμή του συμπτώματος· η ψυχοθεραπεία δουλεύει με το άγχος που κρατά το γκάζι πατημένο.
Τρέμουλο: πρώτα ο γιατρός
Το τρέμουλο είναι ακούσια, ρυθμική κίνηση ενός μέρους του σώματος και είναι η πιο συχνή κινητική διαταραχή που βλέπουν οι γιατροί της πρωτοβάθμιας φροντίδας. Οι πιο συχνές μορφές του είναι το ενισχυμένο φυσιολογικό τρέμουλο, το ιδιοπαθές (ουσιώδες) τρέμουλο και το τρέμουλο της νόσου Πάρκινσον.[3] Το MedlinePlus αναφέρει ανάμεσα στις αιτίες ορισμένα φάρμακα, την κατανάλωση ή τη στέρηση αλκοόλ, την υπερβολική καφεΐνη, την υπερλειτουργία του θυρεοειδούς, την κούραση ή την αδυναμία των μυών, το στρες, το άγχος, την κόπωση, και νευρολογικές παθήσεις όπως η νόσος Πάρκινσον, η σκλήρυνση κατά πλάκας και το εγκεφαλικό.[2]
Η αρχή είναι συνήθως ο προσωπικός σου γιατρός ή ένας παθολόγος· ανάλογα με την εικόνα, μπορεί να χρειαστεί ενδοκρινολόγος ή νευρολόγος. Το NHS συστήνει γιατρό όταν το τρέμουλο χειροτερεύει με τον καιρό ή επηρεάζει την καθημερινότητά σου, και τονίζει να μη σταματήσεις κανένα συνταγογραφημένο φάρμακο χωρίς να μιλήσεις πρώτα με τον γιατρό σου.[1] Το MedlinePlus προσθέτει να ζητήσεις ιατρική εκτίμηση αν το τρέμουλο είναι χειρότερο σε ηρεμία και βελτιώνεται με την κίνηση, αν είναι παρατεταμένο ή έντονο, ή αν το συνοδεύουν πονοκέφαλος, αδυναμία ή μυϊκή δυσκαμψία.[2]
Θυρεοειδής
Η υπερλειτουργία του θυρεοειδούς μπορεί να φέρει νευρικότητα, άγχος, ευερεθιστότητα, τρέμουλο ή σύσπαση των μυών και γρήγορο σφυγμό, δηλαδή μια εικόνα που μοιάζει πολύ με το άγχος. Μια αιματολογική εξέταση συχνά ξεκαθαρίζει.[5]
Χαμηλό σάκχαρο
Τρέμουλο, ιδρώτας, πείνα, ζάλη, άγχος και ταχυπαλμίες είναι συμπτώματα της υπογλυκαιμίας, που συνήθως αφορά ανθρώπους με διαβήτη οι οποίοι παίρνουν ινσουλίνη ή ορισμένα αντιδιαβητικά φάρμακα.[6]
Καφεΐνη, αλκοόλ, φάρμακα
Το τρέμουλο γίνεται πιο εμφανές μετά από καφεΐνη, αλκοόλ ή κάπνισμα και όταν κάνει πολύ ζέστη ή κρύο, ενώ ορισμένα φάρμακα μπορεί επίσης να το προκαλέσουν.[1] Μίλα με τον γιατρό ή τον φαρμακοποιό σου για όσα παίρνεις.
Κάλεσε αμέσως 112 ή ΕΚΑΒ 166
Αν κάποιος με πολύ χαμηλό σάκχαρο δεν αντιδρά φυσιολογικά ή έχει χάσει τις αισθήσεις, κάλεσε αμέσως βοήθεια· το NHS συστήνει άμεση κλήση ιδίως αν δεν υπάρχει ή δεν μπορείς να χρησιμοποιήσεις ένεση γλυκαγόνης, αν δεν έχει συνέλθει 10 λεπτά μετά την ένεση ή αν έχει πιει αλκοόλ.[6] Κάλεσε επίσης αμέσως αν εμφανιστούν ξαφνικά πεσμένη η μία πλευρά του προσώπου, αδυναμία να σηκώσεις και τα δύο χέρια, μπερδεμένη ομιλία ή αδυναμία και μούδιασμα στη μία πλευρά του σώματος, ακόμη κι αν περάσουν γρήγορα.[8]
Γιατί τρέμουν τα χέρια από άγχος: γκάζι και αδρεναλίνη
Κάθε άνθρωπος έχει ένα ελαφρύ, γρήγορο, φυσιολογικό τρέμουλο, σε ηρεμία και στην κίνηση, που κανονικά δεν το προσέχει. Αυτό το φυσιολογικό τρέμουλο μπορεί να ενισχυθεί από το άγχος, τα φάρμακα, την καφεΐνη ή την κούραση, και τότε γίνεται ορατό.[3] Μια ανασκόπηση για το τρέμουλο που προκαλείται από φάρμακα εξηγεί ότι ουσίες όπως η επινεφρίνη (αδρεναλίνη) ενισχύουν το φυσιολογικό τρέμουλο κυρίως μέσω περιφερικών μηχανισμών στους μυς, με τη δράση των β-αδρενεργικών υποδοχέων.[4]
Με απλά λόγια: όταν το νευρικό σύστημα πατά το γκάζι, απελευθερώνεται αδρεναλίνη, και οι μύες, έτοιμοι για δράση, «δονούνται» πιο έντονα. Γι' αυτό τα χέρια τρέμουν περισσότερο όταν κρατάς κάτι λεπτό ή όταν νιώθεις ότι σε κοιτάζουν. Το NHS σημειώνει ότι το τρέμουλο γίνεται πιο εμφανές όταν είσαι σε στρες, κούραση, άγχος ή θυμό.[1] Και επειδή η καφεΐνη πατά κι αυτή το γκάζι, ο τρίτος καφές σε μια αγχωτική μέρα συχνά κάνει το τρέμουλο πιο έντονο.
Εσωτερικό τρέμουλο: όταν τρέμει «μέσα» αλλά δεν φαίνεται
Πολλοί άνθρωποι περιγράφουν ένα εσωτερικό τρέμουλο: μια αίσθηση δόνησης στο στήθος, στην κοιλιά ή σε όλο το σώμα, σαν να «βουίζει» κάτι από μέσα, ενώ απ' έξω δεν φαίνεται κίνηση. Δεν είναι ιατρικός όρος με επίσημο ορισμό· είναι μια περιγραφή που ακούγεται συχνά σε περιόδους έντονου άγχους, και η έρευνα γι' αυτήν είναι περιορισμένη. Γι' αυτό η ακριβής προέλευσή της δεν είναι πάντα σαφής.
Αυτό που ξέρουμε είναι ότι το άγχος αυξάνει την εγρήγορση του σώματος και την προσοχή στις εσωτερικές αισθήσεις, και ότι αισθήσεις που υπήρχαν πάντα αλλά περνούσαν απαρατήρητες μπορεί να γίνουν έντονες όταν τις παρακολουθείς με φόβο. Αν το εσωτερικό τρέμουλο συνοδεύεται από μούδιασμα ή μυρμήγκιασμα, δες τον οδηγό για το μούδιασμα από άγχος· αν έρχεται με ζάλη και αστάθεια, τον οδηγό για τη ζαλάδα από άγχος. Και επειδή μια καινούργια, επίμονη αίσθηση στο σώμα θέλει πάντα εκτίμηση, μίλησε πρώτα με τον γιατρό σου.
Τρέμουλο μετά από κρίση πανικού και σε κοινωνικές στιγμές
Το τρέμουλο και τα άκρα που τρέμουν περιλαμβάνονται στα σωματικά συμπτώματα της κρίσης πανικού, μαζί με την ταχυπαλμία, τη δύσπνοια και τη ζάλη.[7] Πολλοί άνθρωποι περιγράφουν ότι, ακόμη και όταν η κορύφωση του πανικού περάσει, το σώμα συνεχίζει να τρέμει για λίγη ώρα, σαν μηχανή που σβήνει σιγά σιγά. Αυτό είναι συχνή εμπειρία· η αδρεναλίνη χρειάζεται λίγο χρόνο για να πέσει. Αν τα συμπτώματα έρχονται ως απότομο κύμα, δες τη σελίδα για τις κρίσεις πανικού και τον οδηγό για την κρίση άγχους.
Στο κοινωνικό άγχος, το τρέμουλο έχει μια ιδιαίτερη θέση. Το NHS αναφέρει ότι οι άνθρωποι με κοινωνικό άγχος έχουν συχνά συμπτώματα όπως ναυτία, εφίδρωση, τρέμουλο ή δυνατούς χτύπους της καρδιάς, και ότι ανησυχούν μήπως κάνουν κάτι που θεωρούν ντροπιαστικό.[9] Εδώ ο κύκλος είναι γνωστός: φοβάσαι ότι θα φανεί το τρέμουλο, ο φόβος πατά το γκάζι, το τρέμουλο δυναμώνει, και την επόμενη φορά αποφεύγεις να μιλήσεις, να γράψεις μπροστά σε άλλους ή να κρατήσεις ένα ποτήρι. Αν αναγνωρίζεις αυτό το μοτίβο, δες τη σελίδα για το κοινωνικό άγχος· το ίδιο κείμενο του NHS αναφέρει τη γνωσιακή-συμπεριφορική θεραπεία ανάμεσα στις θεραπείες του.[9]
Τρέμουλο από άγχος ή κάτι άλλο;
Ο πίνακας είναι ενδεικτικός και δεν αντικαθιστά την ιατρική εξέταση· τη διάκριση την κάνει ο γιατρός.[1][2][3][5]
| Στοιχείο | Ταιριάζει συχνά με τρέμουλο από άγχος | Χρειάζεται ιατρική εκτίμηση |
|---|---|---|
| Πότε εμφανίζεται | Σε στιγμές έντασης, όταν σε κοιτάζουν, μετά από πολύ καφέ ή λίγο ύπνο | Χωρίς σχέση με την ένταση, μόνιμα, ή χειροτερεύει με τον καιρό |
| Σε ηρεμία ή στην κίνηση | Πιο έντονο όταν κρατάς κάτι ή κάνεις λεπτές κινήσεις | Πιο έντονο σε ηρεμία, ενώ βελτιώνεται με την κίνηση |
| Τι το συνοδεύει | Ταχυπαλμία, ιδρώτας, γρήγορη αναπνοή, ανησυχία | Απώλεια βάρους με αυξημένη όρεξη, δυσανεξία στη ζέστη, πονοκέφαλος, αδυναμία, δυσκαμψία |
| Πώς υποχωρεί | Συνήθως όταν περάσει η ένταση και ηρεμήσει η αναπνοή | Δεν υποχωρεί ή επηρεάζει το γράψιμο, το φαγητό, το ντύσιμο |
Αν το σάκχαρο είναι πιθανή αιτία, για παράδειγμα σε άνθρωπο με διαβήτη, η μέτρηση και η καθοδήγηση του γιατρού έρχονται πρώτα.[6]
Τι βοηθά όταν τρέμει το σώμα από άγχος
Οι τεχνικές αυτές είναι για όποιον έχει ελεγχθεί από γιατρό και αναγνωρίζει το μοτίβο του. Το MedlinePlus προτείνει για το τρέμουλο που σχετίζεται με το στρες μεθόδους χαλάρωσης, όπως ο διαλογισμός και οι ασκήσεις αναπνοής, καθώς και λιγότερη καφεΐνη και αρκετό ύπνο.[2] Διάλεξε μία τεχνική και εξασκήσου όταν νιώθεις ηρεμία, ώστε να τη βρίσκεις εύκολα όταν τη χρειαστείς.
Άφησε το τρέμουλο να περάσει
- Όταν νιώσεις το τρέμουλο, μην προσπαθήσεις να το σταματήσεις με σφίξιμο.
- Κούνησε χαλαρά τα χέρια, σαν να τινάζεις νερό από τα δάχτυλα, για δέκα δευτερόλεπτα.
- Άφησέ τα να πέσουν βαριά δίπλα στο σώμα και παρατήρησε πώς ηρεμούν.
Φράση: «Είναι αδρεναλίνη που βγαίνει. Την αφήνω να περάσει.»
Γιατί βοηθά: η προσπάθεια να κρατήσεις τους μυς ακίνητους με ένταση συχνά κάνει το τρέμουλο πιο εμφανές, ενώ η χαλαρή κίνηση αφήνει το σώμα να ολοκληρώσει την αντίδρασή του. Αν δεν σε βολεύει μπροστά σε άλλους, κάν' το στην τουαλέτα ή στον διάδρομο· δεν πειράζει.
Προοδευτική μυϊκή χαλάρωση
- Ξεκίνα από τα δάχτυλα των ποδιών: σφίξε τους μυς για περίπου 5 δευτερόλεπτα.
- Άφησε απότομα και νιώσε τη χαλάρωση για περίπου 10 δευτερόλεπτα.
- Ανέβα σταδιακά: γάμπες, μηροί, κοιλιά, χέρια, ώμοι, πρόσωπο.
Φράση: «Σφίγγω, αφήνω. Το σώμα θυμάται πώς είναι το φρένο.»
Γιατί βοηθά: η αντίθεση ανάμεσα σε ένταση και χαλάρωση σε μαθαίνει να αναγνωρίζεις και να αφήνεις την ένταση που κουβαλάς. Παράλειψε σημεία που πονούν ή έχουν τραυματισμό· και αν σε κάποια περιοχή δεν «αφήνεται», συνέχισε στην επόμενη.
Ζέστανε τα χέρια
- Τρίψε τις παλάμες μεταξύ τους για μερικά δευτερόλεπτα.
- Κράτησε ένα ζεστό φλιτζάνι ή βάλε τα χέρια κάτω από χλιαρό νερό.
- Παρατήρησε τη ζέστη να απλώνεται στα δάχτυλα.
Φράση: «Ζεσταίνω τα χέρια μου· δίνω στο σώμα ένα σήμα ηρεμίας.»
Γιατί βοηθά: το NHS σημειώνει ότι το τρέμουλο γίνεται πιο εμφανές όταν κάνει πολύ κρύο ή ζέστη,[1] και η ήπια ζέστη στρέφει την προσοχή σε μια ευχάριστη αίσθηση. Αν δεν έχεις κάτι ζεστό κοντά σου, αρκεί το τρίψιμο των χεριών.
Το φρένο της ανάσας
- Στηρίξου άνετα, όρθια πλάτη, και άφησε τους ώμους να πέσουν.
- Γέμισε την κοιλιά με αέρα από τη μύτη, όσο βαθιά σου είναι άνετο και χωρίς ζόρι.
- Άδειασέ την ήρεμα από το στόμα, με τον ίδιο σταθερό ρυθμό, και συνέχισε τουλάχιστον πέντε λεπτά.
Φράση: «Πατάω απαλά το φρένο. Η μηχανή κατεβάζει στροφές.»
Γιατί βοηθά: η κοιλιακή αναπνοή είναι η τεχνική που προτείνει το NHS για να ηρεμήσει το σώμα στο στρες και στο άγχος, και αποδίδει περισσότερο όταν γίνεται καθημερινά.[10] Αν τις πρώτες φορές ο ρυθμός σου ξεφεύγει, συνέχισε χωρίς να το κρίνεις. Δες και τις ασκήσεις αναπνοής για το άγχος.
Αν ο φόβος είναι «θα το δουν». Συχνά το τρέμουλο φαίνεται πολύ λιγότερο στους άλλους απ' όσο το νιώθεις εσύ από μέσα. Αντί να κρύβεις τα χέρια, δοκίμασε να κρατήσεις το φλιτζάνι με τις δύο παλάμες ή να ακουμπήσεις τον αγκώνα στο τραπέζι, και θύμισε στον εαυτό σου: «Ακόμη κι αν φανεί, μπορώ να συνεχίσω.»
Όταν οι εξετάσεις είναι καθαρές αλλά ο φόβος μένει
Μερικές φορές οι εξετάσεις είναι καθαρές, ο γιατρός σε καθησυχάζει, κι όμως κάθε φορά που τρέμει το χέρι η σκέψη επιστρέφει: «κι αν είναι κάτι νευρολογικό που δεν έχει φανεί ακόμη;». Ξαναψάχνεις στο διαδίκτυο, δοκιμάζεις αν μπορείς να κρατήσεις ένα ποτήρι ακίνητο, ζητάς νέες εξετάσεις. Κάθε έλεγχος ηρεμεί για λίγο και μετά ο φόβος επιστρέφει πιο δυνατός. Αν αυτό σου μοιάζει γνώριμο, ίσως σε αφορά το άγχος υγείας, κάτι με το οποίο μπορούμε να δουλέψουμε.
Αν η ανησυχία δεν αφορά μόνο το σώμα αλλά απλώνεται σε πολλά θέματα της ζωής σου, δες τη σελίδα για τη γενικευμένη αγχώδη διαταραχή. Και αν το τρέμουλο ήρθε μαζί με μια αίσθηση ότι «καταρρέεις» μετά από μεγάλη περίοδο πίεσης, ο οδηγός για τον νευρικό κλονισμό εξηγεί τι σημαίνει αυτή η λέξη και τι κάνεις τις επόμενες μέρες. Για τη σχέση σώματος και ψυχής γενικά, δες τη σελίδα για τα ψυχοσωματικά συμπτώματα.
Πώς βοηθάμε με το τρέμουλο από άγχος στο Art of Mind
Οι τεχνικές της στιγμής βοηθούν το σώμα να κατεβάσει στροφές· η ουσιαστική δουλειά αφορά το άγχος που κρατά το γκάζι πατημένο και τον φόβο ότι «θα φανεί». Στο Art of Mind η πρώτη συνεδρία είναι κλινική: καταγράφουμε το ιστορικό σου, κάνουμε μια αρχική αξιολόγηση και συμφωνούμε μαζί σε ένα πλάνο συνεργασίας, συνεργαζόμενοι με τον γιατρό σου όπου αυτό βοηθά. Αξιοποιούμε, όπου βοηθά, και τεχνικές της γνωσιακής-συμπεριφορικής προσέγγισης, όπως τη δουλειά με τις προβλέψεις «όλοι θα το δουν» και τη σταδιακή επιστροφή σε όσα αποφεύγεις.
Βιοθυμική Ψυχοθεραπεία & Κλινική Ύπνωση
Μια βραχεία, ολιστική προσέγγιση που δουλεύει με τη σκέψη, το συναίσθημα και το σώμα. Η βαθιά χαλάρωση της κλινικής ύπνωσης, ως εργαλείο μέσα στη μέθοδο, βοηθά πολλούς ανθρώπους να νιώσουν ξανά πώς είναι ένα σώμα που ηρεμεί. Η μέθοδος
Συνθετική Συμβουλευτική
Εξατομικευμένη, δομημένη υποστήριξη με πρακτικά εργαλεία: προετοιμασία για μια ομιλία ή μια συνάντηση, ρουτίνες που χαμηλώνουν την ένταση, αναγνώριση των αφορμών. Η μέθοδος
Online ή στην Πάτρα
Οι συνεδρίες γίνονται online σε όλη την Ελλάδα και για Έλληνες του εξωτερικού ή δια ζώσης στην Πάτρα, Κορίνθου 288.
Τα αποτελέσματα διαφέρουν από άνθρωπο σε άνθρωπο· επανεξετάζουμε τακτικά μαζί σου την πορεία.
Συχνές ερωτήσεις
Μπορεί το άγχος να προκαλέσει τρέμουλο;
Ναι. Το φυσιολογικό τρέμουλο που έχουμε όλοι μπορεί να ενισχυθεί από το άγχος, την καφεΐνη, ορισμένα φάρμακα και την κούραση.[3] Επειδή όμως το τρέμουλο έχει και ιατρικές αιτίες, χρειάζεται πρώτα έλεγχος από γιατρό.[2]
Γιατί τρέμουν τα χέρια μου όταν αγχώνομαι;
Στο άγχος απελευθερώνεται αδρεναλίνη, που ενισχύει το φυσιολογικό τρέμουλο μέσω των μυών.[4] Γι' αυτό το τρέμουλο φαίνεται περισσότερο όταν κρατάς κάτι ή κάνεις λεπτές κινήσεις.
Τι είναι το εσωτερικό τρέμουλο;
Είναι μια περιγραφή, όχι ιατρικός όρος: η αίσθηση δόνησης μέσα στο σώμα χωρίς ορατή κίνηση. Είναι συχνή σε περιόδους άγχους, αλλά μια καινούργια, επίμονη αίσθηση θέλει πρώτα ιατρική εκτίμηση.
Σε ποιον γιατρό πηγαίνω για τρέμουλο;
Συνήθως ξεκινάς από τον προσωπικό σου γιατρό ή παθολόγο, που μπορεί να ζητήσει εξετάσεις αίματος, όπως για τον θυρεοειδή.[5] Ανάλογα με τα ευρήματα, ίσως χρειαστεί ενδοκρινολόγος ή νευρολόγος.
Βοηθά η ψυχοθεραπεία στο τρέμουλο από άγχος;
Η ψυχοθεραπεία δουλεύει με το άγχος που ενισχύει το τρέμουλο και με τον φόβο ότι θα φανεί. Για το κοινωνικό άγχος, η γνωσιακή-συμπεριφορική θεραπεία είναι ανάμεσα στις θεραπείες που αναφέρει το NHS.[9] Η πορεία διαφέρει από άνθρωπο σε άνθρωπο.
Πώς κλείνω μια πρώτη συνεδρία;
Online, μέσα από το σύστημα κρατήσεων: επιλέγεις διαθέσιμη ημέρα και ώρα και πληρώνεις online. Κάθε συνεδρία διαρκεί 45 λεπτά και κοστίζει 45 €· δες όλες τις τιμές.
Χρειάζεσαι άμεση βοήθεια;
Αν εσύ ή κάποιος δικός σου βρίσκεται σε άμεσο κίνδυνο, κάλεσε 112 (Ευρωπαϊκός Αριθμός Έκτακτης Ανάγκης) ή ΕΚΑΒ 166. Αν έχεις σκέψεις αυτοκτονίας: 1018, Γραμμή Παρέμβασης για την Αυτοκτονία (ΚΛΙΜΑΚΑ), 24 ώρες, 7 ημέρες, με αστική χρέωση. Για ψυχολογική στήριξη: 10306, Γραμμή Ψυχοκοινωνικής Υποστήριξης, 24ωρη, δωρεάν και ανώνυμα. Η ψυχοθεραπεία δεν υποκαθιστά την ιατρική ή ψυχιατρική φροντίδα όπου αυτή χρειάζεται.
Ας μάθουμε μαζί να πατάμε το φρένο
Το τρέμουλο είναι ο θόρυβος μιας μηχανής που δουλεύει πολύ καιρό στις στροφές της. Δεν χρειάζεται να τη σβήσεις με το ζόρι· μπορείς να μάθεις να πατάς το φρένο. Ξεκινάμε με το ιστορικό σου, μια αρχική αξιολόγηση και ένα πλάνο συνεργασίας που φτιάχνουμε μαζί, online ή στην Πάτρα.
Κλείσε την πρώτη συνεδρίαΠηγές
- NHS. Tremor or shaking hands. National Health Service (UK), 2023. nhs.uk
- MedlinePlus. Tremor. U.S. National Library of Medicine, 2026. medlineplus.gov
- Crawford P, Zimmerman EE. Tremor: Sorting Through the Differential Diagnosis. American Family Physician, 2018;97(3):180-186. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Morgan JC, Kurek JA, Davis JL, Sethi KD. Insights into Pathophysiology from Medication-induced Tremor. Tremor and Other Hyperkinetic Movements, 2017;7:442. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- NHS. Overactive thyroid (hyperthyroidism): Symptoms. National Health Service (UK), 2023. nhs.uk
- NHS. Low blood sugar (hypoglycaemia). National Health Service (UK), 2023. nhs.uk
- NHS. Panic disorder. National Health Service (UK), 2023. nhs.uk
- NHS. Symptoms of a stroke. National Health Service (UK), 2024. nhs.uk
- NHS. Social anxiety (social phobia). National Health Service (UK), 2023. nhs.uk
- NHS. Breathing exercises for stress. National Health Service (UK), 2026. nhs.uk
